NO3, PO4 đến từ đâu? Bạn hay thù? Cách xử lý

Nguồn gốc NO3 đã được nói đến trong phần đầu. Giờ chỉ nói đến PO4. PO4 có thể được sản sinh từ bên trong hồ và được đưa vào từ bên ngoài:

– Xác cá, phân cá, rêu tảo chết …
– Thức ăn, nước chưa qua xử lý RO/DI, than hoạt tính, muối kém chất lượng …
NO3 👎 PO4 (P) hầu như không tác dụng và ảnh hưởng gì đến cá. Đối với san hô, N-P là dinh dưỡng, nhưng các chỉ số phải được kiểm soát tốt. Theo khuyến nghị chung, chỉ số N-P nên là:
– SPS (Small Polyp Stony): N=3-5ppm, P=0.03-0.04ppm
– LPS (Large Polyp Stony), soft (mềm): N=5-20ppm, P=0.03-0.09ppm
Các chỉ số này cũng có chút khác biệt so với từng loại cụ thể trong thực tế.
Nếu N-P cao sẽ là nguồn dinh dưỡng lý tưởng đối với loài rêu, tảo hại và thúc đẩy tảo nâu cộng sinh trong mô san hô phát triển, che đi sắc tố tự nhiên của san hô và sẽ chuyển sang nâu, kém sắc. Nó cũng hạn chế sự hấp thu canxi, dẫn đến san hô kém phát triển.
Ngoài ra, có nghiên cứu cho thấy sự thiếu hụt N, P trong thời gian dài sẽ thúc đẩy quá trình tẩy trắng san hô.

Các phương pháp xử lý N-P phổ biến:

  • Biopellet + GFO (Granular Ferric Oxide): Cặp đôi thần thánh này đã và đang được ưa chuộng vì dễ sử dụng, kiểm soát tăng, giảm độc lập, N riêng và P riêng. Trên lý thuyết biopellet được các hãng cho là khử N-P, nhưng thực tế nó chỉ làm tốt việc khử N, nên cần phải bổ sung vật liệu GFO. Nhược điểm của phương pháp này là tốn kém chi phí hằng tháng. Lưu ý: AE thường mắc lỗi về cách sử dụng 2 loại vật liệu này, chúng có cách sử dụng khác nhau. Do hạt biopellet cần dòng chảy mạnh và bào mòn vật liệu. Định kỳ, khi tổng dung tích vật liệu <90%, thì phải châm thêm để duy trì đủ dung tích theo hướng dẫn sử dụng (không thay). Đối với GFO thì thay toàn bộ vật liệu khi P bắt đầu tăng cao.
  • Vodka + dấm: Đây là phương pháp đơn giản nhất và rẻ để bổ sung nguồn carbon kích hoạt vi sinh hấp thu N-P. Nhưng tuỳ hồ, sau thời gian có thể sẽ bị bùng phát vi sinh, trông rất khủng khiếp. Phương pháp này cũng cần skimmer mạnh mẽ. Nó cùng lúc khử cả N và P. Vì thế, nếu tỷ lệ N-P mất cân bằng thì phải bổ sung thêm N hoặc P. Vi sinh cùng lúc hấp thu N và P. Và nó sẽ không hoạt động (hoặc rất ít) khi N hoặc P=0 Ví dụ: N=10, P=0 thì không thể hạ thêm N được nữa, phải châm vào 1 ít P mới có thể giảm N. Lưu ý: Một số AE copy công thức vodka + dấm của Randy Holmes-Farley trên forum reef2reef sẽ không đạt hiệu quả cao vì vodka không đạt đủ 40% độ cồn và dấm không đạt đủ 5% acid acetic. Tốt nhất nên chọn mua từ hãng. Sản phẩm khuyên dùng No3:Po4-x của redsea.

  • Cheato: Đây cũng là phương pháp khá tiết kiệm chi phí hằng tháng. Chaeto là thực vật nên cần hấp thu CO2 để phát triển. Vì vậy, nó giúp cải thiện oxy, tăng chút ít PH. Muốn đạt hiệu quả cao nhất phải nuôi Chaeto trong lò chuyên dụng. Nó sẽ phát huy tối đa dòng chảy, ánh sáng. Qua đó, Chaeto sẽ phát triển tốt, hấp thu cả N và P. Định kỳ, phải thu hoạch, chừa khoảng trống để nó phát triển. Phương pháp này cần chút thời gian ban đầu để Chaeto ổn định và phát triển. Nhược điểm của nó cũng là tỷ lệ N-P như trên.

 

  • ATS (Algae Turf Scrubber): Đây là phương pháp dùng rong Ulva Intestinalis hấp thu N-P. Nó cũng cần được thu hoạch định kỳ. Ngoài ưu điểm tiết kiệm chi phí hằng tháng, rong Ulva Intestinalis còn dùng làm thực phẩm cho các dòng cá họ Tang. Phương pháp này đòi hỏi thời gian ban đầu để ổn định. Nhưng 1 một khi đã ổn định thì hiệu quả của nó mang lại là tất cả những loại rêu hại khác sẽ hoàn toàn không còn đất sống. Cũng như Chaeto, Ulva Intestinalis giúp cải thiện PH. Ngoài những ưu điểm trên nó cũng mắc phải nhược điểm về tỷ lệ N-P
Ngoài những phương pháp thông dụng kể trên còn có những phương pháp khác ít thông dụng hơn như: Sunfur khử N, hoá chất khử P …(lanthan) mình sẽ có 1 bài về cách dùng lanthan để hạ po4 về 0
Hy vọng bài viết có thể giúp ích. Nice day
Tổng hợp: Hoàng Đế

Tin Liên Quan